۶ فروردین سال جاری، تابناک طی گزارشی با عنوان «پشت پرده خشکی سد کرج+عکس/قطع آب وزیر نمی خواهد!» به ابهامات همه گیری یک خبر در روزهای پایانی سال گذشته درباره کاهش ذخیره آب سد کرج به عنوان یکی از سدها تامین کننده آب پایتخت پرداخت. وزارت نیرو با ارائه اطلاعاتی به توضیح ابعاد دیگر این گزارش پرداخت که در ادامه می خوانید.
به گزارش سرویس اقتصادی تابناک، بر اساس شبکه ایستگاهی مبنای وزارت نیرو که وظیفه ثبت بارش در حوضههای آبریز را بر عهده دارد، میزان بارش در استان البرز نسبت به سال گذشته ۲۶ درصد و نسبت به بلندمدت ۴۳ درصد کاهش یافته است. همچنین، در استان تهران این میزان در مقایسه با سال گذشته ۱۴ درصد کاهش داشته و نسبت به میانگین بلندمدت نیز با کاهش ۳۹ قابل توجهی روبهرو بوده است.
لازم به ذکر است که تفاوت آمار بین سازمان هواشناسی کشور و وزارت نیرو عمدتاً ناشی از تفاوت در شبکههای اندازهگیری است؛ بهگونهای که ایستگاههای هواشناسی کشور عمدتاً در مناطق شهری و ایستگاههای وزارت نیرو در ارتفاعات و حوضههای آبریز مستقر هستند تا پتانسیلیابی منابع آب را انجام دهند.
در حال حاضر، مجموع حجم ذخایر پنج سد تأمینکننده آب تهران ۱۴ درصد است که این میزان در سال گذشته ۱۳ درصد و در میانگین بلندمدت ۲۲ درصد بوده است. لازم به ذکر است که سد طالقان در سال جاری حدود ۵۰ درصد پرشدگی دارد که این امر موجب افزایش میانگین پرشدگی سدهای پنجگانه شده است.
البته سد طالقان به عنوان منبعی برای تأمین آب شرب و کشاورزی سه استان قزوین، البرز و تهران است و خط آبرسانی این سد ظرفیت تأمین آب شرب تا سقف تخصیص برای تهران را دارد. از سوی دیگر، هر یک از سدهای پنجگانه تهران به تأسیسات آب و فاضلاب متصل بوده و در تأمین آب شرب شهر تهران نقش مستقلی دارند.
در این میان، سد کرج با کاهش ۵۸ درصدی حجم نسبت به سال گذشته و کاهش ۷۸ درصدی نسبت به میانگین پنجساله مواجه شده است. ورودی آب به این سد از ابتدای سال آبی تاکنون ۱۶ درصد نسبت به میانگین پنجساله و ۲۲ درصد نسبت به سال گذشته کاهش داشته است.
با توجه به اینکه ورودی اصلی سد کرج از اواخر اسفندماه آغاز میشود، دو عامل مهم در ورودی به این سد تأثیرگذار خواهند بود:
(الف) میزان ذخیره برف در حوضه آبریز سد
(ب) پیشبینیهای آتی هواشناسی.
بررسیها نشان میدهد که میزان ذخیره برفی در این حوضه نسبت به سال گذشته ۳۵ درصد و نسبت به میانگین بلندمدت بیستساله ۴۲
درصد کاهش داشته است. البته این شرایط در سایر سدهای تهران نیز مشاهده میشود.
وضعیت آب معادل برف حوضههای بالادست سدهای تهران
بررسی پیشبینیهای فصلی سازمان هواشناسی کشور نیز نشان میدهد که محدوده تهران و البرز در شش ماه آینده در وضعیت نرمال از نظر بارش قرار خواهد داشت. البته مدلهای بینالمللی شرایط کم بارشی را در شش ماه آتی برای تهران و البرز پیشبینی میکنند. لازم به ذکر است که حدود ۴۰ درصد از بارشهای تجمعی استانهای تهران و البرز در فصول بهار و تابستان رخ میدهد، درحالیکه بارشهای تابستانه، بارش موثر نبوده و تأثیر چندانی بر منابع آبی ندارد.
پیشبینی انحراف از نرمال بارش کشور
پی نوشت: آمارهای هواشناسی و هیدرولوژیکی کشور نشان میدهد که تداوم کمبارشی در سالهای اخیر منجر به وقوع خشکسالی هیدرولوژیکی شده و کاهش جدی آب رودخانهها و ورودی به مخازن آب سطحی و زیرزمینی اتفاق افتاده است. بهگونهای که هماکنون در اغلب حوضههای آبریز کشور، از جمله حوضههای منتهی به سدهای تهران، شرایطی بیسابقه را تجربه میکنیم.